De gehele verantwoordelijkheid op je nemen

DE GEHELE
VERANTWOORDELIJKHEID
OP JE NEMEN

De leraar had een leerling naar de stad gestuurd om sinaasappels te verkopen die zij geteeld en geoogst hadden. De leerling kwam ’s avonds terug en klaagde: ‘Ik werd slecht behandeld. De mensen in de stad zeiden dat u onbeschoft bent en te veel geld voor het fruit vraagt. Ik voelde me helemaal niet op mijn gemak en ik was niet in staat om onder deze omstandigheden iets te verkopen.’

De leraar wilde vervolgens de leerling een belangrijke les leren: ‘Ik zou willen dat je net zo verstandig en wijs was als de sinaasappels die je had moeten verkopen. Maar helaas zijn de sinaasappels veel verder gevorderd op hun weg naar openbaring.’ De leerling beet op zijn lippen en zweeg. Toen nam de leraar een sinaasappel uit de mand en zei: ‘Als ik deze sinaasappel pers, wat zou er dan uitkomen?’

‘Sinaasappelsap uiteraard,’ antwoordde de leerling. ‘Goed,’ zei de leraar, ‘en als ik er met de hamer op sla, wat zou er dan uit de sinaasappel komen?’ ‘Ook sinaasappelsap,’ bromde de leerling, die geen idee had waar zijn leraar eigenlijk op uit was. ‘En als ik de sinaasappel op de grond leg en er een muilezel op laat trappen, wat zou er dan uitkomen?’ vroeg de leraar vervolgens.

‘Sinaasappelsap, sinaasappelsap en nog eens sinaasappelsap. Er zal steeds sinaasappelsap uitkomen,’ antwoordde de leerling met ongeduld. Toen zei de leraar: ‘De sinaasappel heeft dus geleerd dat het aan hem ligt hoe hij op iets reageert. Hij reageert met sinaasappelsap, wat hem ook overkomt. Maar jij hebt anderen de schuld en daardoor de macht gegeven. Bewaar in de toekomst de macht om op alle omstandigheden te kunnen reageren zoals jij wilt.’

Als het slecht gaat, zijn we doorgaans op zoek naar omstandigheden en personen die wij voor onze slechte resultaten verantwoordelijk kunnen stellen. We wijten het aan de economische situatie en aan andere omstandigheden. We wijten het aan onze ouders, onze levenspartner, het bedrijf, onze gezondheid, de markt, de producten, de baas … Soms geven wij zelfs het weer de schuld.

Hoe vaak heb je uitgeroepen: ‘Als ik me in een andere situatie bevond, dan .. .’ Of: ‘Als ik meer tijd/geld had, zou het gemakkelijker zijn om. . .’ Of: ‘Vanaf dan kan ik .. .’ Je kunt niet leven als een winnaar zolang je niet de verantwoordelijkheid voor je leven geheel op je neemt. Je zou niet voor alle omstandigheden waarin je je bevindt verantwoordelijk moeten zijn. Alleen jij bent verantwoordelijk voor je reactie op deze omstandigheden en voor je interpretatie van deze omstandigheden. Misschien ben je niet verantwoordelijk voor de economische situatie waarin je je op dit moment bevindt, maar je bent verantwoordelijk voor de manier waarop je deze situatie hanteert. Je kunt de situatie als uitvlucht gebruiken: ‘Eerst zou ik dat moeten oplossen, dan .. .’ Of je kunt tegen deze situatie aankijken als een mogelijkheid om je meteen op een taak te storten.

Verantwoordelijkheid heeft te maken met ‘antwoord’. Verantwoordelijkheid betekent ondanks alle goede en slechte omstandigheden een goed antwoord geven. Je geeft een goed antwoord als je je steeds op je doel richt en je door niets en niemand laat tegenhouden.

George Bernhard Shaw lichtte dit punt als volgt toe: ‘Men geeft steeds de omstandigheden de schuld met betrekking tot wat men heeft bereikt. Ik geloof niet in omstandigheden. Degenen die succes hebben in de wereld gaan op zoek naar die omstandigheden die zij wensen. En als zij die niet kunnen vinden, scheppen zij de omstandigheden zelf.’

Niet de omstandigheden zijn bepalend. Het is veel belangrijker wat je uit deze omstandigheden haalt. Je kunt je op mogelijke risico’s concentreren of op de eventuele beloning. Je kunt dingen als onoverkomelijke hindernissen beschouwen of als een ongelofelijke kans.

Je kunt ongunstige omstandigheden beantwoorden door je te laten tegenhouden of je kunt antwoorden met de houding dat je onder alle omstandigheden je doelen wilt bereiken. Het is aan jou. In geen geval moet je de schuld aan andere mensen of omstandigheden ge-
ven. Want degene die je de schuld geeft, geef je de macht.

Of je matige resultaten of een buitengewone beloning uit je bedrijf haalt is alleen aan jou. Het is niet de taak van je bedrijf om je meer dan het gemiddelde inkomen te garanderen. Het is niet de taak van je baas om je op de ladder van het succes naar boven te duwen.

De verantwoordelijkheid om volledig profijt uit een ongelofelijke kans te halen ligt alleen bij jou.

Een van de grootste psychologen van deze eeuw was Victor Frankl. Vele jaren had hij in een concentratiekamp gevangen gezeten. Zijn gezin werd omgebracht. Hijzelf werd zwaar gemarteld.

En toen besefte hij ineens: niemand behalve ikzelf heeft macht over mijn innerlijke houding. Zij kunnen me slaan en mijn gezin vermoorden, maar mijn gedachten zijn van mij. Ik heb de macht om te beslissen hoe ik de hele situatie wil inschatten. En hij zei tegen zichzelf: ‘Als ik in deze extreme omstandigheden mijn identiteit en mijn karakter kan behouden, dan kan iedereen dat.’

Victor Frankl vatte zijn waarnemingen in een zin samen: ‘De laatste van alle menselijke vrijheden is de vrijheid om je instelling in elke gegeven situatie zelf te kiezen.’

Wat doe je met deze grenzeloze vrijheid?

Je kunt alles veranderen als je dat wilt. Want het verleden is niet gelijk aan de toekomst. Je kunt alles veranderen: van je relaties tot je bankrekening – en wel vanaf de dag waarop je de beslissing neemt en begint te handelen. Want je bent niet alleen verantwoordelijk voor wat je doet, maar ook voor wat je nalaat.

Als je precies op dit moment begint, dan kun je alles doen en alles bezitten en alles bereiken wat je maar wilt. Het is een kwestie van keuze: wil je de mensen en de omstandigheden om je heen gelaten antwoorden, of wil je met een fel verlangen naar een beter leven antwoorden?

Wil je jezelf als een hulpeloos slachtoffer beschouwen of als vormgever van je leven? Accepteer je je leven op dit moment zoals het is, omdat je in het verleden een bepaalde weg bent ingeslagen? Pas dan kun je namelijk de bewuste beslissing nemen om vandaag de richting voor een betere toekomst te bepalen. Pas dan heb je de controle over je eigen leven in handen.

Winnaars nemen de verantwoordelijkheid geheel op zich en geven ‘nooit iets of iemand controle over hun leven.

Zij weten dat zij niet alles kunnen beïnvloeden wat zich in hun leven voordoet. Maar zij kunnen steeds beslissen welke betekenis zij aan de gebeurtenissen willen toewijzen en hoe zij erop reageren. Zij weten dat alle negatieve emoties hun kracht verliezen op het moment dat wij de verantwoordelijkheid op ons nemen.

• PRAKTIJK

Vandaag ga ik trainen om de verantwoordelijkheid voor mijn leven geheel op me te nemen, doordat ik me verplicht tot de volgende stappen:

1.Vandaag geef ik niemand en geen enkele omstandigheid de schuld. Want degene die ik de schuld geef, die geef ik de macht. Ik wil zelf de baas over mijn leven zijn.

2.Als ik in de verleiding kom om een situatie als te moeilijk in te schatten, dan doe ik mijn ogen dicht en stel me een bijzonder sterk persoon voor. Dan vraag ik me af wat deze persoon van deze situatie zou vinden en hoe hij zich zou gedragen.

3, Als ik vandaag een doel niet bereik, dan neem ik hiervoor de verantwoordelijkheid. Het welslagen verantwoord ik op dezelfde wijze. Ik zal niet het geluk of andere mensen ervoor verantwoordelijk
stellen. Op die manier bouw ik mijn zelfvertrouwen op.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s